Podatek akcyzowy.

Podatek akcyzowy jest w teorii łatwy w poborze ale niestety w Polsce nie wygląda to tak dobrze z powodu skomplikowanej konstrukcji podatku oraz częstych zmian w przepisach. Mimo tego jest to jeden z najważniejszych podatków jeśli chodzi o wpływy do budżetu, stanowi około 30% wszystkich z nich. Podatkowi akcyzowemu podlegają:

- produkcja wyrobów akcyzowych zharmonizowanych oraz ich wyprowadzanie ze składu podatkowego,

- sprzedaż wyrobów akcyzowych na terenie kraju,

- eksport i import wyrobów akcyzowych,

- nabycie i dostawa wewnątrzwspólnotowa.

Akcyzie podlega wiele innych działań dotyczących wyrobów akcyzowych takich jak używanie ich na pokazach czy w reklamie, a także wszelkie braki i ubytki powstałe w procesach produkcji, transportu i magazynowania tych towarów. Prawodawca dopuszcza jednak możliwość zwolnienia ubytków z opłacania podatku ale tylko do wysokości ustalonej przez Ministerstwo Finansów. W tym celu muszą zostać spełnione warunki określające procedury postępowania przy powstaniu ubytków. Obowiązek podatkowy powstaje z dniem wykonania czynności podlegającej opodatkowaniu, chyba, że przepisy stanowią inaczej. Stawki tego podatku wyrażane są w formie procentu podstawy opodatkowania, kwoty na jednostkę wyrobu lub procencie ceny detalicznej. Podstawą opodatkowania jest kwota należna za sprzedaż lub dostarczenie wyrobu w przypadku stawki procentowej. Natomiast jeśli chodzi o stawkę kwotową to za podstawę przyjmuje się ilość wyrobów. Stawki te są stałe i z góry ustalone.

Podatnikiem jest każda osoba fizyczna, prawna oraz organizacja nie posiadająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności podlegających akcyzie. Wiele towarów jest zwolnionych z tego podatku. Po pierwsze jest to eksport wyrobów akcyzowych. W dalszej kolejności to piwo, wino i inne napoje fermentowane przez osoby fizyczne na własny użytek i nie przeznaczone na sprzedaż. Kolejnym wyrobem jest energia elektryczna wytwarzana ze źródeł odnawialnych. Wiele zwolnień można uzyskać na podstawie umów międzynarodowych lub gdy wymagają tego przepisy Unii Europejskiej.

Budowa podatków.

Podatek jest oparty na wielu przepisach prawnych oraz innych uregulowaniach, które określają jego istotę i wymiar. Najważniejsze elementy składające się na ogólną budowę podatku to:

- podmiot podatku,

- przedmiot podatku,

- podstawa podatku,

- stawki podatkowe,

- skale podatkowe,

- ulgi podatkowe,

- zwolnienia podatkowe,

- wyłączenia z podatku.

Jako podmiot podatku określani są podatnicy, płatnicy oraz inkasenci. Podatnikiem jest każda osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka nie posiadająca osobowości prawnej, która ma na sobie obowiązek podatkowy. Płatnikiem natomiast określany jest podmiot, który przez prawo obligowany jest do obliczenia podatku, pobrania go od podatnika i uiszczenia w odpowiednim organie. Inkasent natomiast pobiera od podatnika należne świadczenia i wpłaca je na konto Urzędu Skarbowego.

Przedmiot podatku to wszelkie osiągnięte przez podatnika przychody oraz prawa majątkowe i własnościowe, które podlegają obowiązkowi podatkowemu oraz nie jest w żaden sposób wykluczony z opodatkowania.

Podstawa podatku jest to wyrażony w wartości lub ilości podmiot podatku, czyli na przykład suma uzyskanych dochodów lub ilość praw majątkowych.

Stawka podatkowa to skala, która na podstawie podziału wielkości uzyskanych przychodów przydziela podatnika do określonego progu podatkowego i tym samym określa stawkę podatku. Stawki podatkowe dzielą się na:

- stawki proporcjonalne,

- stawki progresywne,

- stawki regresywne,

- stawki degresywne.

Nie będziemy jednak teraz omawiać poszczególnych typów stawek podatkowych.

Ulgi podatkowe stosowane są w odniesieniu do podstawy opodatkowania. Zastosowanie takiej ulgi polega na obniżeniu podstawy opodatkowania lub obliczonego już podatku w wysokości przyznanej podatnikowi przez ustawodawcę.

Zwolnienia podatkowe to jasno i precyzyjnie wskazane przez ustawodawcę stany faktyczny, prawne lub którzy podatnicy są bezwarunkowo zwolnieni z obowiązku podatkowego.

Wyłączenia z podatku są stosowane przez prawodawcę w sytuacji gdy zaistniał już obowiązek podatkowy, a mimo to podatnik ma zostać z niego zwolniony. Aby z takiego przywileju skorzystać należy spełnić szereg warunków określonych przez prawodawcę.