Klasyczne zasady podatkowe.
Tagi dodane do wpisu przez Admina:
klasyczne,
Podatki,
prawo,
ustawa,
zasady, napisany: Luty 22, 2010
Zajmując się projektowaniem lub analizą obciążeń podatkowych powinno się poszukiwać i wzorować na pewnych ogólnie zaakceptowanych zasadach, które ponieważ już są dokładnie poznane i sprawdzone pozwolą na uniknięcie wielu niepotrzebnych błędów. Nad tymi zasadami od dawna prowadzone są spory i dyskusje wśród ekonomistów, prawników i przedsiębiorców. Już w starożytności opracowano pewne zasady, które z biegiem czasu były coraz szerzej omawiane i udoskonalane. Jednak zwarty system zasad podatkowych zaczął powstawać równocześnie z rozpoczęciem się gwałtownego rozwoju gospodarki ponieważ wcześniej państwo nie zwracało należytej uwagi na interesy jednostki.
Jak mawiał J.B. Sayem: „nie ma dobrych podatków, są tylko mniej lub bardziej złe.” Z założenia tego wynika, że będą one tym mniej złe im bardziej będą przestrzegały klasycznych zasad podatkowych. Wśród nich należy wymienić:
- pewność,
- dogodność,
- taniość,
- unikanie fiskalizmu i ochrona źródeł podatkowych,
- równomierność/sprawiedliwość opodatkowania,
- „moralność” podatku.
Wszystkie z tych sześciu podstawowych zasad formułowania podatków są sobie równe i żadna nie powinna być stawiana ponad inne. Stosowanie się do nich ma fundamentalne znaczenie jeśli chodzi o prowadzenie uczciwej i stosunkowo najmniej obciążającej polityki podatkowej.
Według tych zasad można określić jak powinny być formułowane podatki. Zasad pewności mówi, że podatnik powinien dokładnie wiedzieć jaki podatek ma zapłacić, w jakim terminie powinien to zrobić oraz w jakiej formie. Niestety w wielu krajach zasada ta nie jest przestrzegana co naraża podatnika na wolę urzędników skarbowych oraz ma bardzo korupcjogenne działanie. Dogodność podatków także ma fundamentalne znaczenie ponieważ powinny być one płacone w takim terminie, który jest najbardziej dogodny dla podatnika. Istnieje wówczas największe prawdopodobieństwo, że podatnik będzie dysponował środkami pieniężnymi na uregulowanie podatku. Najdogodniejszym podatkiem jest podatek pośredni ponieważ płacimy go w niewielkich ilościach robiąc zakupy.
Podobne wpisy
W literaturze podmiotu podatek określany jest jako przymusowe i nieodpłatne świadczenie na rzecz rządu centralnego. Ekonomiści jednak nieco rozszerzają te definicję na swoje potrzeby, zwracając uwagę, że jest to świadczenie:
- bezzwrotne,
- ogólne,
- pobierane również przez inne związki publicznoprawne,
- ściśle regulowane aktami prawnymi,
- służące zasilaniu kas publicznych.
Biorąc pod uwagę powyższe cechy, ekonomiści podają definicję, że „podatek zdefiniować można jako: świadczenie pieniężne o charakterze przymusowym bezzwrotnym, nieodpłatnym i ogólnym, pobierane przez państwo lub inny związek publicznoprawny (np. samorząd terytorialny) na podstawie przepisów prawa, określających warunki, wysokość i terminy płatności tych świadczeń; celem poboru podatków jest pokrycie wydatków publicznych.”
Podatek ma trzy aspekty: ustrojowy, ekonomiczny i prawny. Pomimo, iż są one ze sobą nierozerwalnie związane to celowo są rozdzielane, ponieważ ich ważność odnośnie podatków jest różna.
Aspekt ustrojowy odpowiada na pytanie jak powinny być regulowane podstawowe kwestie dotyczące podatków. Ponieważ nie wystarczy, do nakładania podatków, już sam fakt suwerenności państwa, każdy podatek powinien być ściśle określony i uzasadniony w wydatkach publicznych. Z tego powodu coraz częściej uważa się, że kwestia ta powinna być regulowana bezpośrednio w konstytucji i tak też jest w większości państw. Podstawowe zasady jakie zawarte są w konstytucji i odnoszą, a przynajmniej powinny odnosić się do podatków to: niedziałanie prawa wstecz, zaufanie do prawa, zgodność z prawem i równość wobec niego.
Aspekt ekonomiczny określa ogólną konstrukcję podatku. Ponieważ każdy nowo wprowadzony podatek, lub większe zmiany w dotychczas obowiązujących powoduje szerokie zmiany alokacji zasobów w gospodarce należy tak rozplanować zmiany podatkowe aby pomimo zaspokajania wszystkich potrzeb budżetowych nie zachwiać tej delikatnej równowagi. Skutkiem nadmiernych obciążeń fiskalnych może być osłabienie opłacalności poszczególnych typów działalności i tym samym doprowadzenie do stagnacji gospodarczej.
Aspekt prawny wskazuje na istnienie stałych cech podatku jak przymusowość, nieekwiwalentność, pieniężny charakter świadczenia, powszechność i bezzwrotność. Właśnie te cechy odróżniają podatki od innych danin publicznych.
