Pojęcie raju podatkowego.

Pojęcie raju podatkowego nie jest jednoznaczne, ma ono wiele różnych funkcji i znaczeń. Ogólnie rzecz biorąc jest to kraj, który oferuje podatnikom wiele możliwości na zapłacenie mniejszego podatku, lub na całkowite jego uniknięcie. Jest to możliwe dzięki odpowiednim przepisom i wielu ulgom. Nie można jednak określać raju podatkowego jako miejsca gdzie nie płaci się podatków. Takie miejsca nie istnieją. Pierwsze raje podatkowe powstały w celu przyciągnięcia zagranicznych inwestorów. Oczywiście metoda ta świetnie się sprawdziła i funkcjonuje do dziś.
Ogólnie raj podatkowy można określić jako miejsce charakteryzujące się:
- dogodnym systemem podatkowym umożliwiającym płacenie o wiele niższych podatków lub czasami ich całkowity brak,
- brakiem kontroli sprawozdań podatkowych i księgowych,
- stabilną gospodarką i systemem politycznym,
- rozwiniętą infrastrukturą,
- ścisłą ochroną tajemnicy finansowej i bankowej, rozwiniętym sektorem bankowym,
- korzystnym i elastycznym systemem prawnym,
- swobodnym dostępem do kapitału,
- minimum formalności podczas zakładania i prowadzenie spółek.
Raje podatkowe starają się stworzyć inwestorom jak najlepsze warunki. Zapewniają bezpieczeństwo kapitału, niskie podatki. Niektóre z nich aby przyciągnąć jeszcze większy kapitał wydają nawet specjalne przepisy prawne, które w formie na przykład karty podatkowej są gwarancją konkretnych przywilejów. Najczęściej są to małe państewka lub nawet autonomiczne kolonie. Na pewno jednak nie powinno się wybierać raju podatkowego na podstawie jak najniższych podatków, gdyż istnieją także inne ważne czynniki jakie należy wziąć pod uwagę. Możemy także spotkać się z określeniem specjalistycznych rajów podatkowych. Takie miejsca jak najbardziej są realne i działają na podstawie preferowania konkretnych rodzajów działalności. Wiele rajów na przykład nie opodatkowuje dochodu uzyskiwanego za granicą, a jedynie ten wypracowany w kraju. Inne postępują dokładnie odwrotnie. Są takie gdzie opodatkowane są zgromadzone bogactwa.

Ordynacja podatkowa.

Ordynacja podatkowa jest zbiorem przepisów prawnych zajmujących się regulowaniem ogólnego prawa podatkowego. Zawarte w niej przepisy stosuje się do:
- podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe,
- opłaty skarbowej oraz opłat, o których mowa w przepisach o podatkach i opłatach lokalnych,
- spraw z zakresu prawa podatkowego innych niż wymienione wyżej, należących do właściwości organów podatkowych.
Artykuł 1 Ordynacji podatkowej wyjaśnia, że w ustawie tej zawarto liczne unormowania dotyczące:
- zobowiązań podatkowych czyli konieczności opłacania podatków,
- informacji podatkowych takich jak objaśnienia podatków,
- postępowania podatkowego czyli sposobów egzekwowania podatków,
- kontroli podatkowej i czynności sprawdzających,
- tajemnicy skarbowej.
Artykuły od 4 do 9 Ordynacji definiują pojęcia:
- obowiązek podatkowy – wynika bezpośrednio z ustaw podatkowych i jest obowiązkiem poniesienia przymusowych świadczeń pieniężnych (podatki) w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach (na przykład uzyskanie dochodu),
- zobowiązanie podatkowe – wynika z obowiązku podatkowego i obliguje podatnika do zapłacenia podatku w określonych przez ustawę podatkową: wysokości, czasie i miejscu,
- podatek – jest obowiązkowym i bezzwrotnym, wynikającym z ustawy podatkowej, świadczeniem na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu czy gminy,
- podatnik – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca obowiązkowi podatkowemu,
- płatnik – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana do obliczenia i pobrania od podatnika podatku oraz wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu,
- inkasent – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana do pobrania od podatnika podatku oraz wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Rola sądów w stanowieniu prawa podatkowego.

Bardzo duży wpływ na stanowienie i wygląd prawa podatkowego mają sądy, a w szczególności Trybunał Konstytucyjny. Trybunał może orzekać o zgodności ustaw, umów międzynarodowych, przepisów z Konstytucją oraz rozstrzyga skargi konstytucyjne, także te dotyczące prawa podatkowego. Taki wniosek może złożyć: Prezydent Rzeczypospolitej, Marszałek Sejmu, Marszałek Senatu, Prezes Rady Ministrów, 50 posłów, 30 senatorów, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Prokurator Generalny, Prezes Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznik Praw Obywatelskich jak również każdy sąd o ile pomoże to w rozstrzygnięciu sprawy, która się przed tym sądem toczy. Postanowienia Trybunału Konstytucyjnego są ostateczne i wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, co oznacza, że jego decyzje mogą w szczególnych przypadkach stanowić uzupełnienie Konstytucji. Jednak głównym sądem odpowiedzialnym za rozstrzyganie niejasności prawa podatkowego jest Naczelny Sąd Administracyjny. Ponieważ częste zmiany tego prawa czynią je nieczytelnym, sąd ten może poprawić jego logikę tym samym ułatwiając podatnikom interpretację przepisów podatkowych.
Jak wspomniałem Naczelny Sąd Administracyjny może zwrócić się do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem dotyczącym zgodności danego aktu normatywnego z przepisami zawartymi w Konstytucji, umowach ratyfikowanych czy międzynarodowych, lub z ustawą. Wówczas Trybunał podczas swojego posiedzenia rozstrzyga wymieniony problem i kiedy dojdzie do porozumienia wysyła odpowiedź do NSA. Trwa to jednak dość długo co ma negatywny wpływ na funkcjonowanie sądu. Dlatego w ustawie to normującej widnieje słowo „może”. Oznacza ono dokładnie tyle, że Naczelny Sąd Administracyjny może, ale nie musi zwracać się z zapytaniem do Trybunału jeśli jest pewien co do niezgodności aktu z ustawą lub innymi przepisami. Znacznie przyspiesza to działanie całego systemu oraz poprawia sprawność załatwianie spraw. Jak już również wspominałem, sądy te mają bardzo duże znaczenie gdyż sprawują pieczę nad prawidłowością i przejrzystością prawa.

Podatek rolny oraz leśny.

Wpływy z podatku rolnego są znaczącym źródłem dochodów dla gmin wiejskich. Obowiązek podatkowy ciąży na osobach fizycznych, prawnych oraz spółkach cywilnych nie posiadających osobowości prawnej, które są właścicielami lub samotnymi posiadaczami gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Za przedmiot opodatkowania uważa się powierzchnię wszystkich gruntów rolnych, zalesionych, pod stawami rybnymi, których powierzchnia przekracza 1 ha przeliczeniowy. Ta jednostka jest stosowana jako podstawa opodatkowania. Hektar przeliczeniowy oblicza się poprzez pomnożenie hektara fizycznego przez odpowiedni współczynnik, który określany jest dla konkretnej gminy i zależy od jej zamożności oraz od jakości gleby na danym użytku rolnym. Podatek rolny należy do grupy podatków kwotowych, co oznacza, że w celu jego obliczenia należy zastosować kwotę odnoszącą się do hektara przeliczeniowego. Stawka ta obliczana jest na podstawie aktualnej ceny żyta co wydaje się być miarodajne do dochodów osiąganych przez rolnika. Dodatkowym udogodnieniem jest możliwość uzyskania wielu ulg oraz zwolnień podatkowych z tytułu propagowania rozwiązań ekologicznych w rolnictwie.

Podatek leśny działa na podobnych zasadach jak opisany powyżej podatek rolny. Podmiotem również są osoby fizyczne, prawne oraz organizacje nie posiadające osobowości prawnej będące właścicielami lasów. Opodatkowane są wszystkie lasy oprócz:

- niezwiązanych z gospodarką leśną,

- zajętych na ośrodki wypoczynkowe, działki budowlane,

- wyłączonych z gospodarki leśnej.

Te lasy, których nie dotyczy podatek leśny podlegają podatkowi od nieruchomości. Podstawę opodatkowania stanowi również liczba hektarów przeliczeniowych, z tym, że jest ona obliczana nie na podstawie klasy ziemi ale na podstawie oceny drzewostanu oraz rodzajów drzew przeważających w danym lesie. Stawka obliczana jest także podobnie ale zamiast ceny żyta brana jest pod uwagę cena metra sześciennego drewna. Od dawna toczy się dyskusja czy nie powinien w tych obu przypadkach zostać zastosowany podatek dochodowy

Podatek dochodowy od osób prawnych CIT.

Podatek dochodowy od osób prawnych wbrew temu co sugeruje nazwa obejmuje także spółki kapitałowe w organizacji oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz tak zwane grupy kapitałowe czyli spółki mające powiązania kapitałowe. Jednak spółki kapitałowe aby skorzystać z takiej formy opodatkowania podpisać między sobą umowę co najmniej na trzy miesiące przed rozpoczęciem roku podatkowego oraz po rejestracji tej umowy nie może ona być rozszerzona o kolejne spółki. Dodatkowo taka umowa musi być podpisywana i zgłaszana regularnie do Urzędu Skarbowego. Spółki należące do grupy solidarnie odpowiadają za obowiązek podatkowy grupy. Ustawa przewiduje w przypadku tego podatku wiele zwolnień przedmiotowych ale dotyczą one głównie organizacji utworzonych przez państwo.

Podstawa opodatkowania analogiczna jest do podatku dochodowego od osób fizycznych. Podatek płaci się od sumy osiągniętych dochodów niezależnie od źródła ich pochodzenia. Oblicza się ją poprzez odjęcie od łącznych przychodów kosztów ich uzyskania. I tak samo jeśli koszy przewyższają przychody mamy do czynienia ze stratą. W tym przypadku jednak podatnicy zobowiązani są do prowadzenia ewidencji rachunkowej oraz ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych. Jako przychody nie są uznawane pobrane zaliczki na dostarczenie towarów lub wykonanie usług jeśli ich finalizacja nastąpi w następnym okresie podatkowym. Również jeśli chodzi o koszty uzyskania przychodu są one traktowane podobnie jak w przypadku podatku dochodowego.

Kolejnym zagadnieniem jest amortyzacja podatkowa. Polega ona na odliczaniu od przychodu wartości środków trwałych jak budynki, środki transportu oraz maszyny. Odliczenie może przebiegać na wiele sposobów, co miesiąc w ratach, co kwartał lub na koniec roku. Można to robić liniowo, degresywnie lub progresywnie. Odliczenie może wynosić nie więcej niż 30% wartości środków trwałych. Stawka podatku od osób prawnych wynosi 19% jednak w przypadku kiedy organy skarbowe uznają, że próbowano zaniżyć dochody może dojść do zastosowania stawki sankcyjnej w wysokości 50%.