Podatki

Zintegrowany podatek liniowy.

admin — Mon, 12 Jul 2010 05:49:29 +0000

Chęć uproszczenia systemu podatkowego od zawsze chyba towarzyszy naukom ekonomicznym. Uproszczenie podatków niesie ze sobą wiele zalet. Po pierwsze powoduje znaczne obniżenie kosztów poboru poprzez zmniejszenie liczby zatrudnianych urzędników potrzebnych do obsługi całego systemu. Po drugie zwiększa to zaufanie podatników do fiskalizmu państwa i sprawia, że chętniej podejmują się dobrowolnego rozliczania.
Najpopularniejszy projekt proponujący reformę systemu podatkowego jest autorstwa Roberta E. Halla i Alvina Rabushki. Ida ta zakłada zastąpienie podatków PIT i CIT odpowiednio podatkami od dochodów z wynagrodzenia i z działalności gospodarczej. W obu tych przypadkach stopy procentowe są identyczne.
Za podstawę podatku przyjmuje się rzeczywiste kwoty wynagrodzeń, wypłat, rent i emerytur po odliczeniu przysługujących podatnikowi zniżek, które uzależnione są od stanu cywilnego i ilości osób będących na utrzymaniu podatnika. Jest to zatem podatek prorodzinny i spełniający oprócz funkcji fiskalnej także socjalną. Należy także zastanowić się nad problemem osób żyjących w ubóstwie. Zazwyczaj proponowane jest zwolnienie z opodatkowania dochodów poniżej pewnej krytycznej wartości. Jednak tutaj pojawia się problem ustalenia jaka powinna to być kwota. Dodatkowym argumentem jest także fakt, iż czasami poniżej pewnej granicy pobór podatku staje się nieopłacalny ponieważ jego koszty mogą przewyższyć uzyskane wpływy. Z tych rozważań wynika także jasno, że powinno się właśnie brać pod uwagę liczbę dzieci w rodzinie. Im więcej ich jest tym trudniej utrzymać rodzinę, udowodniono także powiązanie pomiędzy wielodzietnością, a ubóstwem. Argumentem jest fakt, iż właśnie poprzez przyznawanie ulg przy wychowywaniu dzieci państwo wspiera rodziny. Niekorzystna jest sytuacja gdy ich brak ponieważ wówczas jest to niejako karanie za wychowywanie dzieci. Przeciwnicy jednak przedstawiają swoje zdanie przytaczając zasadę równości wobec prawa i podatków, a zatem nie popierają preferowania pewnych grup. Tak samo odnoszą się do podatku progresywnego, który ich zdaniem karał za pracę, a preferowanie rodzin wielodzietnych karze za wolność wyboru.

Pojęcie raju podatkowego.

admin — Fri, 02 Jul 2010 05:23:43 +0000

Pojęcie raju podatkowego nie jest jednoznaczne, ma ono wiele różnych funkcji i znaczeń. Ogólnie rzecz biorąc jest to kraj, który oferuje podatnikom wiele możliwości na zapłacenie mniejszego podatku, lub na całkowite jego uniknięcie. Jest to możliwe dzięki odpowiednim przepisom i wielu ulgom. Nie można jednak określać raju podatkowego jako miejsca gdzie nie płaci się podatków. Takie miejsca nie istnieją. Pierwsze raje podatkowe powstały w celu przyciągnięcia zagranicznych inwestorów. Oczywiście metoda ta świetnie się sprawdziła i funkcjonuje do dziś.
Ogólnie raj podatkowy można określić jako miejsce charakteryzujące się:
- dogodnym systemem podatkowym umożliwiającym płacenie o wiele niższych podatków lub czasami ich całkowity brak,
- brakiem kontroli sprawozdań podatkowych i księgowych,
- stabilną gospodarką i systemem politycznym,
- rozwiniętą infrastrukturą,
- ścisłą ochroną tajemnicy finansowej i bankowej, rozwiniętym sektorem bankowym,
- korzystnym i elastycznym systemem prawnym,
- swobodnym dostępem do kapitału,
- minimum formalności podczas zakładania i prowadzenie spółek.
Raje podatkowe starają się stworzyć inwestorom jak najlepsze warunki. Zapewniają bezpieczeństwo kapitału, niskie podatki. Niektóre z nich aby przyciągnąć jeszcze większy kapitał wydają nawet specjalne przepisy prawne, które w formie na przykład karty podatkowej są gwarancją konkretnych przywilejów. Najczęściej są to małe państewka lub nawet autonomiczne kolonie. Na pewno jednak nie powinno się wybierać raju podatkowego na podstawie jak najniższych podatków, gdyż istnieją także inne ważne czynniki jakie należy wziąć pod uwagę. Możemy także spotkać się z określeniem specjalistycznych rajów podatkowych. Takie miejsca jak najbardziej są realne i działają na podstawie preferowania konkretnych rodzajów działalności. Wiele rajów na przykład nie opodatkowuje dochodu uzyskiwanego za granicą, a jedynie ten wypracowany w kraju. Inne postępują dokładnie odwrotnie. Są takie gdzie opodatkowane są zgromadzone bogactwa.

Ordynacja podatkowa.

admin — Tue, 29 Jun 2010 05:21:06 +0000

Ordynacja podatkowa jest zbiorem przepisów prawnych zajmujących się regulowaniem ogólnego prawa podatkowego. Zawarte w niej przepisy stosuje się do:
- podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe,
- opłaty skarbowej oraz opłat, o których mowa w przepisach o podatkach i opłatach lokalnych,
- spraw z zakresu prawa podatkowego innych niż wymienione wyżej, należących do właściwości organów podatkowych.
Artykuł 1 Ordynacji podatkowej wyjaśnia, że w ustawie tej zawarto liczne unormowania dotyczące:
- zobowiązań podatkowych czyli konieczności opłacania podatków,
- informacji podatkowych takich jak objaśnienia podatków,
- postępowania podatkowego czyli sposobów egzekwowania podatków,
- kontroli podatkowej i czynności sprawdzających,
- tajemnicy skarbowej.
Artykuły od 4 do 9 Ordynacji definiują pojęcia:
- obowiązek podatkowy – wynika bezpośrednio z ustaw podatkowych i jest obowiązkiem poniesienia przymusowych świadczeń pieniężnych (podatki) w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach (na przykład uzyskanie dochodu),
- zobowiązanie podatkowe – wynika z obowiązku podatkowego i obliguje podatnika do zapłacenia podatku w określonych przez ustawę podatkową: wysokości, czasie i miejscu,
- podatek – jest obowiązkowym i bezzwrotnym, wynikającym z ustawy podatkowej, świadczeniem na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu czy gminy,
- podatnik – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca obowiązkowi podatkowemu,
- płatnik – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana do obliczenia i pobrania od podatnika podatku oraz wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu,
- inkasent – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana do pobrania od podatnika podatku oraz wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Rola sądów w stanowieniu prawa podatkowego.

admin — Thu, 24 Jun 2010 05:18:39 +0000

Bardzo duży wpływ na stanowienie i wygląd prawa podatkowego mają sądy, a w szczególności Trybunał Konstytucyjny. Trybunał może orzekać o zgodności ustaw, umów międzynarodowych, przepisów z Konstytucją oraz rozstrzyga skargi konstytucyjne, także te dotyczące prawa podatkowego. Taki wniosek może złożyć: Prezydent Rzeczypospolitej, Marszałek Sejmu, Marszałek Senatu, Prezes Rady Ministrów, 50 posłów, 30 senatorów, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Prokurator Generalny, Prezes Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznik Praw Obywatelskich jak również każdy sąd o ile pomoże to w rozstrzygnięciu sprawy, która się przed tym sądem toczy. Postanowienia Trybunału Konstytucyjnego są ostateczne i wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, co oznacza, że jego decyzje mogą w szczególnych przypadkach stanowić uzupełnienie Konstytucji. Jednak głównym sądem odpowiedzialnym za rozstrzyganie niejasności prawa podatkowego jest Naczelny Sąd Administracyjny. Ponieważ częste zmiany tego prawa czynią je nieczytelnym, sąd ten może poprawić jego logikę tym samym ułatwiając podatnikom interpretację przepisów podatkowych.
Jak wspomniałem Naczelny Sąd Administracyjny może zwrócić się do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem dotyczącym zgodności danego aktu normatywnego z przepisami zawartymi w Konstytucji, umowach ratyfikowanych czy międzynarodowych, lub z ustawą. Wówczas Trybunał podczas swojego posiedzenia rozstrzyga wymieniony problem i kiedy dojdzie do porozumienia wysyła odpowiedź do NSA. Trwa to jednak dość długo co ma negatywny wpływ na funkcjonowanie sądu. Dlatego w ustawie to normującej widnieje słowo “może”. Oznacza ono dokładnie tyle, że Naczelny Sąd Administracyjny może, ale nie musi zwracać się z zapytaniem do Trybunału jeśli jest pewien co do niezgodności aktu z ustawą lub innymi przepisami. Znacznie przyspiesza to działanie całego systemu oraz poprawia sprawność załatwianie spraw. Jak już również wspominałem, sądy te mają bardzo duże znaczenie gdyż sprawują pieczę nad prawidłowością i przejrzystością prawa.

Źródła prawa podatkowego.

admin — Wed, 23 Jun 2010 05:16:49 +0000

Prawo podatkowe jest bardzo rozbudowane, dlatego nie będę w stanie wymienić i opisać wszystkich przepisów oraz ustaw, ale postaram się przybliżyć najważniejsze z nich oraz ogólnie je opisać. W artykule 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej widnieje zapis: „Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie”. W artykule 217 Konstytucji znajdziemy regulacje dotyczące prawnych podstaw nakładania podatków, jasno określa on także podmiot i przedmiot opodatkowania oraz reguluje wysokość stawek poszczególnych podatków. Artykuł ten opisuje i warunkuje możliwość stosowania ulg podatkowych oraz wyszczególnia przypadki, w których może nastąpić zwolnienie z podatku. Ustanowienie i nałożenie na obywateli nowego zobowiązania podatkowego może zostać przeprowadzone tylko i wyłącznie w drodze ustawy.

Źródła prawa podatkowego dzielą się na:

- ustawy podatkowe, które jasno precyzują na jakich zasadach i po spełnieniu jakich warunków mogą być nakładane obowiązki podatkowe oraz określają konstrukcję poszczególnych podatków,

- międzynarodowe umowy podatkowe, które za źródła prawa mogą zostać uznane dopiero po ratyfikacji i wszechstronnym ogłoszeniu, pozycja ta regulowana jest w artykułach od 88 do 91 Konstytucji. Umowa międzynarodowa ma moc większą niż ustawy danego państwa i zazwyczaj ma za zadanie zapobieganiu podwójnemu opodatkowaniu,

- rozporządzenia wydawane są przez organy właściwe wyznaczone w Konstytucji i przez nią upoważnione. Upoważnienie konstytucyjne musi zawierać precyzyjnie określony organ właściwy do wydania rozporządzenia oraz sprecyzowanie jakie konkretnie sprawy mogą zostać w ten sposób uregulowane. Istnieje jednak zastrzeżenie mówiące, że ten organ upoważniony przez Konstytucję nie może przekazywać swojego upoważnienie oraz kompetencji z tym związanych innemu organowi. W ten sposób ograniczona została liczba podmiotów tworzących prawo. Rozporządzenia takie zachowują swoją moc w zasięgu działania wydającego je organu, np.: rada gminy, rada powiatu, sejmik województwa.

Opłata od posiadania psa.

admin — Fri, 18 Jun 2010 05:09:43 +0000

Bardzo często zdarza się, że jakieś przepisy wydają się być niekoniecznie rozsądne i uzasadnione. Takim właśnie przepisem było wprowadzenie podatku od posiadania psa. Od 1998 roku nie jest to już oficjalnie podatek, a opłata. Wielu właścicieli, i nie tylko, psów kwestionuje podstawę i sens takiej opłaty, która uzasadniana jest kwestiami sanitarnymi. Według mnie jest to uzasadnienie bezsensowne, bo jeśli tak jest to czemu nie ma opłaty od posiadania kota czy innych zwierząt? Ale niestety czasami mamy do czynienia z takimi absurdami i nie mając wyjścia musimy dostosować się do nich i opłacać podatek za naszego psa. Podatnikiem w tym przypadku jest każda osoba fizyczna posiadająca psa. Jasnym jest, że przedmiotem podatku jest posiadanie psa, a jako podstawę opodatkowania przyjmuje się liczbę posiadanych psów.
Podatek od posiadania psa jest nakładany w skali rocznej i jest tak zwanym podatkiem kwotowym, co oznacza, że na każdego psa nakładana jest z góry ustalona kwota pieniężna. Kwota ta ustalana jest na podstawie wielu czynników przez radę każdej gminy, jednak nie może ona przekroczyć maksymalnej kwoty określonej przez Ministerstwo Finansów. Stawka ta waha się w okolicach 50 zł. Przez radę gminy ustalane są także warunki i terminy zapłaty podatku. Ustalane są także zwolnienia z płacenia podatku. Opłata nie dotyczy psów:
- będących pomocą dla osób niepełnosprawnych,
- należących do osób, które ukończyły 65 rok życia i prowadzą samodzielne gospodarstwo domowe oraz posiadają nie więcej niż jednego psa,
- służących jako psy stróżujące na terenie gospodarstw rolnych ale nie więcej niż dwóch psów.
Jak wspominałem wyżej ta opłata jest często negowana i niezrozumiana przez właścicieli psów ponieważ uzasadnienie wydaje się nie mieć żadnego sensu, tym bardziej, że opłata ta dotyczy tylko i wyłącznie psów. A przecież nie tylko psy są zwierzętami trzymanymi dla towarzystwa przez ludzi zatem nie powinno być tak, że opłata dotyczy tylko ich. Jednak pomimo licznych protestów i petycji nie możemy liczyć na zniesienie tego podatku.

Podatek od czynności cywilno prawnych.

admin — Mon, 14 Jun 2010 05:07:44 +0000

Podatek od czynności cywilnoprawnych został wyłączony z zakresu podatków skarbowych. Jest on stosowany do regulowania tak zwanych niezawodowych czynności cywilnoprawnych, które nie są bezpośrednio związane z opłatami urzędowymi. Wynika z tego, że w tym przypadku przedmiotem opodatkowania nie są wszystkie czynności cywilnoprawne ale jedynie te konkretnie wymienione w ustawie podatkowej, czyli:

- umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,

- umowy pożyczki,

- umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowywanego długów i ciężarów darczyńcy,

- umowy dożywocia oraz ustanowienia odpłatnej renty,

- umowy o podział spadku oraz umowy o zmienienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,

- umowy majątkowe małżeńskie,

- ustanowienie hipoteki,

- ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,

- umowy depozytu nieprawidłowego,

- umowy spółki (akty założycielskie),

- zmiany wyżej wymienionych umów,

- orzeczenia sądów i ugody, jeżeli wywołują takie same skutki prawne jak wyżej wymienione czynności.

Podatnikiem w tym przypadku jest każda osoba fizyczna, prawna oraz organizacja nieposiadająca osobowości prawnej, która jest stroną w czynności cywilnoprawnej. Płatnikami są notariusze, jeżeli został sporządzony akt notarialny lub nabywcy rzeczy lub praw majątkowych będący stroną umowy. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, czyli na przykład podpisania umowy kupna – sprzedaży. Także w przypadku podniesienia kapitału spółki cywilnoprawnej, uprawomocnienia się wyroku lub doręczenia wniosku o orzeczeniu, kiedy jedna ze stron powała się przed organami podatkowymi, a podatnik nie złożył w terminie 5 lat od końca roku w którym upłynął termin płatności podatku. Jeśli chodzi o podstawę opodatkowania oraz stawki jakie należy zapłacić to są one ustalane indywidualnie dla każdej czynności cywilnoprawnej. Ustalona stawka nie może jednak przekraczać 2% w przypadku stawki procentowej, a 38 zł w przypadku stawki kwotowej.

Podatek rolny oraz leśny.

admin — Mon, 07 Jun 2010 05:06:20 +0000

Wpływy z podatku rolnego są znaczącym źródłem dochodów dla gmin wiejskich. Obowiązek podatkowy ciąży na osobach fizycznych, prawnych oraz spółkach cywilnych nie posiadających osobowości prawnej, które są właścicielami lub samotnymi posiadaczami gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Za przedmiot opodatkowania uważa się powierzchnię wszystkich gruntów rolnych, zalesionych, pod stawami rybnymi, których powierzchnia przekracza 1 ha przeliczeniowy. Ta jednostka jest stosowana jako podstawa opodatkowania. Hektar przeliczeniowy oblicza się poprzez pomnożenie hektara fizycznego przez odpowiedni współczynnik, który określany jest dla konkretnej gminy i zależy od jej zamożności oraz od jakości gleby na danym użytku rolnym. Podatek rolny należy do grupy podatków kwotowych, co oznacza, że w celu jego obliczenia należy zastosować kwotę odnoszącą się do hektara przeliczeniowego. Stawka ta obliczana jest na podstawie aktualnej ceny żyta co wydaje się być miarodajne do dochodów osiąganych przez rolnika. Dodatkowym udogodnieniem jest możliwość uzyskania wielu ulg oraz zwolnień podatkowych z tytułu propagowania rozwiązań ekologicznych w rolnictwie.

Podatek leśny działa na podobnych zasadach jak opisany powyżej podatek rolny. Podmiotem również są osoby fizyczne, prawne oraz organizacje nie posiadające osobowości prawnej będące właścicielami lasów. Opodatkowane są wszystkie lasy oprócz:

- niezwiązanych z gospodarką leśną,

- zajętych na ośrodki wypoczynkowe, działki budowlane,

- wyłączonych z gospodarki leśnej.

Te lasy, których nie dotyczy podatek leśny podlegają podatkowi od nieruchomości. Podstawę opodatkowania stanowi również liczba hektarów przeliczeniowych, z tym, że jest ona obliczana nie na podstawie klasy ziemi ale na podstawie oceny drzewostanu oraz rodzajów drzew przeważających w danym lesie. Stawka obliczana jest także podobnie ale zamiast ceny żyta brana jest pod uwagę cena metra sześciennego drewna. Od dawna toczy się dyskusja czy nie powinien w tych obu przypadkach zostać zastosowany podatek dochodowy

Odpowiedzialność karna za wykroczenia i przestępstwa skarbowe.

admin — Sun, 30 May 2010 05:13:08 +0000

Wszelkie wykroczenia i złamania zapisów ujętych w ustawie o podatkach podlega karze zgodnie z kodeksem karnym skarbowym. Kodeks ten jest spójny z kodeksem karnym i uznaje sądy za odpowiedzialne za egzekwowanie jego zapisów. Kodeks karny skarbowy obejmuje wykroczenia i naruszenia w zakresie prawa podatkowego, celnego dewizowego oraz gier liczbowych.
We wszystkich sprawach z tym związanych orzekają sądy rejonowe bądź wojskowe. Za przestępstwa skarbowe uznawane są czyny przeciw kodeksowi karnemu skarbowemu zagrożone karą grzywny w wymiarze dziennym, lub karą pozbawienia wolności. Wykroczeniem skarbowym natomiast jest określany także czyn przeciw kodeksowi ale podlegający jedynie karze grzywny, przy czym kwota uszczuplająca wpływy do budżetu państwa nie może przekroczyć pięciokrotności minimalnego wynagrodzenia w momencie popełnienia wykroczenia. Może to być także inny czyn o ile kodeks tak stanowi. Ukaranie za takie czyny jest jednak uwarunkowane koniecznością udowodnienia popełnienia wykroczenia lub przestępstwa. Z zasady wykroczenia skarbowe są popełniane umyślnie czyli podatnik wie, że istnieje taka możliwość i z niej korzysta. Istnieje tak zwana instytucja żalu, która przewiduje zwolnienie osoby winnej popełnienia wykroczenia lub przestępstwa skarbowego o ile ta po popełnieniu takiego czynu dobrowolnie zgłosi się do organów ścigania i ujawni okoliczności wystąpienia tego zdarzenia i ujawni współwinnych.
Kodeks karny skarbowy przewiduje jako kary możliwość dobrowolnego poddania się karze, pozbawienie praw publicznych, zakaz wykonywania określonej działalności, a także podanie wyroku do wiadomości publicznej. Dochodzenia w sprawach wykroczeń skarbowych prowadzą urzędy skarbowe, inspektorzy kontroli skarbowej, urzędy celne oraz celnicy. Wszystkie te instytucje pełnią jednocześnie rolę oskarżycieli. Przyspieszonym sposobem nakładania kar na przestępców skarbowych, o ile ich czyn nie jest wysokiej szkodliwości, jest stosowanie mandatów karnych. Rozstrzygane one są przez uprawnionych pracowników urzędów co zmniejsza obciążenia budżetu z tego tytułu.

Podatek od środków transportowych.

admin — Wed, 26 May 2010 05:04:32 +0000

Podatek od środków transportowych dotyczy pojazdów o masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Dotyczy on osób fizycznych, prawnych oraz spółek nie posiadających osobowości prawnej, na które pojazd jest zarejestrowany. Obowiązek ten nie dotyczy jednak podmiotów, które wycofały czasowo pojazd z ruchu ale wyłącznie na podstawie decyzji organu rejestrującego pojazdy. Opłata podatku jest realizowana w dwóch równych ratach, do 15 lutego oraz do 15 września każdego roku. Przedmiot opodatkowania stanowią generalnie wszystkie pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, ciągniki siodłowe oraz autobusy. Wyłączenia z podatku obowiązują jedynie na podstawie ustawy i są to przede wszystkim pojazdy konsulatów, przedstawicielstw dyplomatycznych i innych misji zagranicznych, także pojazdy specjalne wymienione w ustawie o prawie drogowym, pojazdy zabytkowe oraz środki transportowe stanowiące pojazdy mobilizacyjne. Kolejne zwolnienia mogą wprowadzać rady gmin ale jedynie na podstawie uchwały.

Podstawę opodatkowania stanowią środki transportowe i jest ona wyrażana w ilości posiadanych sztuk. Obowiązek podatkowy powstaje zawsze pierwszego dnia miesiąca po miesiącu, w którym pojazd został nabyty zarejestrowany lub ponownie dopuszczony do ruchu. Obowiązek ten wygasa ostatniego dnia miesiąca po zbyciu pojazdu. Organem podatkowym jest organ gminy na terenie której mieszka właściciel środka transportu lub jeśli pojazd na kilku właścicieli to gmina tego z nich, który jest wpisany jako pierwszy w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Zobowiązanie podatkowe do uiszczania tego podatku powstaje z mocy prawa, zatem powinno być uiszczane bez wezwania ze strony organu, któremu podatek się należy. W przypadku niewywiązania się z płacenia podatku od środków transportowych na podatnika nałożone zostaną odsetki karne, a w dalszej kolejności zastosowane będą przepisy kodeksu karnego.

Do 1997 roku podatek ten obowiązywał także właścicieli samochodów osobowych ale został zniesiony, a w jego miejsce przydzielono gminom 10% udział w akcyzie nakładanej na paliwa.